Kulak kiri aslında nedir?
Kulak kiri (serumen), dış kulak yolundaki bezlerin ürettiği doğal bir salgıdır ve sanıldığının aksine bir "kirlilik" değildir. Kulak yolunu nemlendirir, toz ve yabancı cisimleri tutar, asidik yapısıyla enfeksiyonlara karşı koruma sağlar. Kulak yolu kendi kendini temizleyen bir yapıya sahiptir; salgı, çene hareketlerinin de yardımıyla zamanla kendiliğinden dışarı atılır.
Buşon (tıkaç) neden oluşur?
Bazı kişilerde salgı daha yoğun ve sert üretilir, bazılarında ise kulak yolu dar veya kıvrımlıdır; bu durumlarda kir birikip sertleşerek kulak yolunu tıkayabilir. Buna buşon denir. En önemli nedenlerden biri de kulak çubuğu kullanımıdır: çubuk, kirin bir kısmını alırken önemli bir bölümünü kulak zarına doğru iterek sıkıştırır. Kulaklık ve işitme cihazı kullanımı da birikimi artırabilir.
Belirtileri nelerdir?
Buşonun en sık belirtisi kulakta dolgunluk-tıkanıklık hissi ve işitmede azalmadır; özellikle duş veya deniz sonrası kirin su ile şişmesiyle aniden ortaya çıkabilir. Çınlama, kulakta kaşıntı, yankılanma hissi ve bazen hafif ağrı eşlik edebilir.
Evde temizlik neden önerilmez?
Kulak çubuğu, toka, kibrit gibi cisimlerle yapılan temizlik; kiri içeri iterek tıkanıklığı artırabilir, kulak yolunu çizerek enfeksiyona zemin hazırlayabilir ve kulak zarında hasara yol açabilir. Eczaneden alınan damlalar sert kiri yumuşatmaya yardımcı olabilir; ancak kulak zarında delik olabileceği durumlarda kullanılmamalıdır. Bu nedenle tıkanıklık şikâyetinde en güvenli yol hekim değerlendirmesidir.
Hekim tarafından nasıl temizlenir?
Muayenede kulak yolu görülerek buşonun varlığı doğrulanır ve kir; aspirasyon (vakum), özel aletler veya yıkama yöntemiyle güvenle temizlenir. İşlem genellikle birkaç dakika sürer ve ağrısızdır; sert buşonlarda önce yumuşatıcı damla önerilip temizlik birkaç gün sonra yapılabilir. Sık buşon oluşturan kişilerde belirli aralıklarla kontrol ve koruyucu öneriler (kulak çubuğundan kaçınma, gerekirse düzenli yumuşatıcı kullanımı) ile tekrarların önüne geçilebilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için mutlaka hekiminize başvurunuz.