Kulak çınlaması nedir?
Kulak çınlaması (tinnitus), dışarıda bir ses kaynağı olmadığı hâlde kulakta veya kafanın içinde çınlama, uğultu, vızıltı ya da ıslık sesi duyulmasıdır. Toplumda oldukça sıktır; çoğu kişi hayatının bir döneminde kısa süreli çınlama yaşar. Çınlama bir hastalık değil, bir belirtidir — asıl önemli olan altta yatan nedeni bulmaktır.
Kulak çınlaması neden olur?
En sık neden, iç kulaktaki işitme hücrelerinin etkilenmesine bağlı işitme kaybıdır; yaşa bağlı işitme azalması ve yüksek sese (konser, silah sesi, kulaklıkla yüksek müzik, gürültülü iş ortamı) maruziyet başta gelir. Kulak kiri (buşon) birikimi, orta kulak iltihabı ve sıvısı, kulak zarı sorunları ve östaki tüpü işlev bozukluğu da çınlama yapabilir. Meniere hastalığında çınlamaya baş dönmesi ve dalgalı işitme kaybı eşlik eder. Bazı ilaçlar (yüksek doz aspirin, bazı antibiyotikler), stres, uykusuzluk ve aşırı kafein çınlamayı tetikleyebilir veya şiddetlendirebilir. Nabızla eş zamanlı (pulsatil) çınlama ve tek kulakta işitme kaybıyla birlikte olan çınlama daha nadir ama önemli nedenlere işaret edebileceğinden ayrıntılı araştırılır.
Ne zaman doktora başvurmalı?
Tek kulakta olan, işitme kaybı veya baş dönmesinin eşlik ettiği, nabız gibi atan ya da birkaç haftadan uzun süren çınlamalarda KBB muayenesi gereklidir. Ani işitme kaybıyla birlikte gelen çınlama acil bir durumdur; ilk 72 saat içinde tedaviye başlanması önemlidir.
Tanı nasıl konur?
KBB muayenesinde kulak zarı ve dış kulak yolu değerlendirilir; işitme testi (odyometri) çınlamanın en önemli tetkikidir. Tek taraflı çınlama veya asimetrik işitme kaybında iç kulak ve işitme sinirini değerlendirmek için MR istenebilir.
Kulak çınlaması tedavisi
Tedavi nedene göre planlanır: buşon varsa temizlenir, orta kulak sorunu varsa tedavi edilir, ilaç kaynaklıysa ilaç düzenlenir. İşitme kaybına bağlı kronik çınlamada işitme cihazı hem işitmeyi hem çınlamayı belirgin şekilde rahatlatır. Kalıcı çınlamada amaç sesi yok etmekten çok beynin bu sese verdiği tepkiyi azaltmaktır: ses terapileri (maskeleme), çınlama yeniden eğitim terapisi ve gevşeme teknikleri etkilidir. Kafeini azaltmak, uyku düzenini korumak ve sessiz ortamda hafif fon sesi kullanmak günlük yaşamda rahatlama sağlar.
Kulaklarınızı korumak için
Yüksek sesli ortamlarda kulak koruyucu kullanın, kulaklık sesini %60'ın altında tutun ve kulağınızı kulak çöpüyle karıştırmayın.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için mutlaka hekiminize başvurunuz.